VondelVini

registervinoloog Maud Veldkamp

Tag: Dourovallei

Portugal wordt serieuze speler in internationale wijnhandel

Portugal is een minder bekend wijnland in Europa, grootheden als Frankrijk, Spanje en Italië staan bij de consument eerder op het netvlies. De Oostkant van het Iberische schiereiland staat vooral bekend om de portwijn die uit de Dourovallei vandaan komt. Maar de opkomst van Portugese wijnen is vooral te danken aan de niet-versterkte wijnen.

Portugal heeft een zeer rijke wijngeschiedenis, het waren de Feniciërs die in het eerste millennium voor Christus een begin maakte met het cultiveren van de wijnbouw, gevolgd door de Grieken en de Romeinen.

Aan het einde van de 20e eeuw was het vooral de toetreding tot de Europese Unie (EU) in 1986 waardoor de wijnbouw in Portugal een nieuwe impuls kreeg, vanwege de toekenning van flinke subsidies. In de jaren daarvoor tijdens de Portugese dictatuur van 1926 tot 1974 werd de meeste landbouwgrond waar nu wijngaarden staan gebruikt om graan te verbouwen en geen druiven. Creativiteit en ambitie werden door dictator Salazar de kop ingedrukt. Men produceerde traditionele wijnen met zware tannine. Later werd het subsidiegeld uit de EU voornamelijk gebruikt om te investeren in nieuwe technieken in de wijnbouw.

Het gevolg hiervan is dat er nu wijnen op de markt komen die fruitiger en eleganter zijn, een onmiskenbare trend in de wijnwereld. In mijn zoektocht reis ik af naar Portugal en kom vanaf de oostkant met de trein de Dourovallei binnen. Het landschap is overweldigend, aan beide kanten van de brede rivier Douro (wat goud betekent) rijzen de grillige bergen omhoog. Het is er bijna onmogelijk om wijnstokken te verbouwen.Toch zijn er in de jaren ’60 van de 20e eeuw hier met bulldozers terrassen gebouwd, de zogenaamde ‘patamares’. In mijn verwondering om dit prachtige natuurschoon begrijp ik waarom de Dourovallei in 2001 door UNESCO is uitgroepen tot ‘World Heritage Site’.

De Dourovallei heeft een continentaal klimaat: koude winters en zeer hete en droge zomers, oplopend tot 40 graden Celsius. De bodem bestaat uit schist, een soort leisteen. Portugal heeft geologisch gezien een zeer oude bodem, Zeventig procent van de totale oppervlakte behoort tot het primair, meer dan 245 miljoen jaar oud. Dit is een belangrijke kwaliteitsfactor voor de wijnen.

Een taxi brengt mij door de heuvels naar Quinta do Napoles van Niepoort, van origine een Nederlandse familie die hier nu al 5 generaties lang wijn en port maken. De eigenaar Dirk van Niepoort is altijd op zoek naar elegantie en finesse in de wijn. De tijd van zware wijnen met stevige tannine is voorbij. Dirk houdt van de Bourgogne en in sommige van zijn wijnen kan je de complexiteit uit dit gebied herkennen. In 1991 maakte hij zijn eerste rode wijn de Redoma, van oude wijngaarden. Daarop volgde Batuta, krachtig, elegant, harmonieus met groot rijpingspotentieel. Ook zijn witte Coche gemaakt van druiven die groeien op hoger gelegen wijngaarden met hoge zuren, kan nog jaren rijpen in de kelders.

Portugese wijnen hebben veel te bieden. De nieuwe generatie wijnmakers die vaak veel ervaring opdoen in andere Europese landen, brengen een tijdperk waarin Portugal een ander gezicht krijgt. Rijk aan geschiedenis, rijk aan traditie, rijk aan wijnen met spanning en complexiteit. Portugal zal in de toekomst zeker een nog serieuzere speler worden in de internationale wijnhandel.

Witte wijn uit de Dourovallei uit Portugal

Vol trots trap ik op mijn pedalen van mijn net nieuw gekochte zwart blinkende oude oma-fiets. Twee flinke sloten draperen zwaar om haar elegante zwanenhals, slechts met boortollen te bestrijden, heb ik mij laten vertellen door de fietsenmaker. Nietsvermoedend kom ik op zaterdagavond thuis en in het voorbijgaan kijk ik in het fietsenrek waar mijn zwarte parel dik ingepakt met sloten staat te slapen. Geen fiets. Ik kan mijn ogen niet geloven, loop terug en zoek. Tevergeefs, mijn fiets is gestolen, dit is Amsterdam.

Gestolen fiets, zo heet ook deze witte wijn uit de Dourovallei uit Portugal. Een toepasselijke naam, maar zo grappig vind ik het niet. Daar moet een Hollander achter zitten. Na enig onderzoek blijkt dit ook zo te zijn. Dirk van der Niepoort maakt prachtige port in Portugal en heeft zich ook toegelegd op de productie van witte en rode wijnen. Hij is de afstammeling in de zesde generatie van de van oorsprong Nederlandse oprichters van Niepoort. Hij besteedt veel aandacht aan de kwaliteit van de wijnen, waarin het terroir van de Dourovallei tot uitdrukking komt.

De Dourovallei is volgens kenners één van ’s werelds mooiste wijngebieden. De rivier de Douro slingert zich in het dal als een zilveren ader door het bergachtige gebied. De hellingen zijn zo steil dat veel druiven op speciaal gebouwde terrassen groeien, waardoor het gebruik van machines vrijwel onmogelijk is. Het gebied is bekend om zijn port. De wijngaarden staan vol met druivenrassen die in het najaar diepgekleurde wijnen opleveren waar de versterkte wijn, port, van wordt gemaakt.

Op het etiket van de Gestolen Fiets Branco staat een fietser, maar ook voetballers, beiden onze nationale trots. Het is een ontwerp van de Braziliaanse kunstenares Tania Anaya en illustreert vriendschap, geluk en eerlijk spel. Deze krachtige, wat kruidige wijn heeft zeven maanden ‘sur lie’ gerijpt, dat betekent dat hij op zijn gistcellen heeft gelegen. Een klein deel van de wijn is ook nog opgevoed in Franse eikenhouten vaten. Dit proef je terug in de smaak.

Ik verdring mentaal mijn gestolen fiets en laat de bloemige geuren in mijn reukgestel doordringen. De wijn heeft een frisse tinteling met aroma’s van citrus en perzik in een aangename afdronk. De druivenrassen zijn mij onbekend: codega de larinho, rabigato en dona branca. Het levert in ieder geval een zeer aangename wijn op voor een aangenaam moment.

Toch kan ik het niet nalaten om mijn gedachten af en toe terug te laten gaan naar mijn zwarte blinkende parel.

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén